Opdrachtomschrijving
Voor mijn afstudeerproject mochten we zelf bepalen wat we wilden maken. Tijdens mijn minor heb ik veel onderzoek gedaan naar verschillende doelgroepen. Voor mijn eindproject wilde ik daarom opnieuw een interactieve installatie ontwikkelen.
Met mijn project wilde ik een Hybrid 2.0-project maken, waarbij de fysieke en digitale wereld samenkomen. Ik wilde een installatie ontwikkelen die geschikt is om in een museum te plaatsen. Het volledige project heb ik zelfstandig uitgevoerd.
Het verhaal
Als uitgangspunt voor mijn project heb ik een herkenbare ervaring uit mijn eigen middelbareschooltijd genomen. Het moment waarop je met de hele klas naar een museum gaat, een beetje rondloopt, je afvraagt waar je eigenlijk naar kijkt en vervolgens zo snel mogelijk weer naar buiten wilt zodra dat mag.
Vanuit deze ervaring ben ik gaan onderzoeken hoe ik jongeren op een andere manier bij schilderkunst kan betrekken. Jongeren groeien op met steeds meer digitale en interactieve vormen van media. Hierdoor wilde ik onderzoeken of een interactieve ervaring kan helpen om hun aandacht langer bij schilderkunst vast te houden en hen actiever bij de werken te betrekken.
Doel
Mijn installatie is bedoeld om aan het begin van het museumbezoek te worden ervaren. Hiermee wil ik bezoekers in de juiste mindset brengen om daarna anders naar schilderkunst te kijken.
Door zelf te experimenteren met compositie en lichtinval ontdekken bezoekers welke invloed deze elementen hebben op een schilderij. Hierdoor kunnen zij vervolgens beter herkennen hoe kunstenaars deze elementen in hun eigen werk hebben toegepast. Uiteindelijk wil ik hiermee de interesse in schilderkunst vergroten.
Playtesten
Paper prototype
Tijdens het testen van mijn eerste ontwerpen heb ik een paper prototype gemaakt. Hiermee heb ik mijn concept van het combineren van verschillende lagen getest. De verschillende lagen werden voorgesteld door middel van post-its, waarop drie verschillende schilderstijlen stonden. Vervolgens zette ik deze stijlen in Photoshop aan en uit om verschillende combinaties te creëren.
Uit het testen kwamen een aantal interessante bevindingen naar voren:
“Het samen zien van verschillende stijlen, wat normaal niet gebeurt, zorgt voor interessante composities.”
“De blik van het meisje wordt anders geïnterpreteerd.”
Rijksmuseum
Met dit prototype ben ik naar het Rijksmuseum gegaan, waar ik een gesprek heb gehad met de jongerenafdeling. Tijdens dit gesprek heb ik mijn eerste technische prototype laten testen en besproken. We hebben gekeken naar de huidige workshops van het Rijksmuseum en welke onderdelen hiervan interessant waren om mee te nemen in mijn eigen ontwerp.
Een belangrijk inzicht was het toevoegen van eigen creativiteit. Bezoekers vinden het interessant om niet alleen keuzes te maken, maar ook het gevoel te krijgen dat zij zelf iets aan de ervaring toevoegen.
Tegelijkertijd wilde ik voorkomen dat bezoekers de originele schilderijen op een respectloze manier zouden behandelen. Daarom heb ik ervoor gekozen om de creativiteit van de gebruiker te begrenzen. Bezoekers kunnen kiezen uit verschillende schilderstijlen en deze vervolgens zelf op het digitale doek toepassen.
Waar de focus in eerste instantie vooral lag op de schilder en het originele schilderij, verschuift deze nu naar de bezoeker. De gebruiker krijgt de mogelijkheid om zelf te experimenteren en een eigen verhaal te creëren binnen de stijl en het kader van het oorspronkelijke werk.
De controller
De schets
De controller bestaat uit vier onderdelen: het doek waarop de gebruiker schildert, de kwasten waaruit een stijl gekozen kan worden, het palet waarmee verf aan de kwast wordt toegevoegd en de lichtcirkel waarmee de positie en intensiteit van het licht bepaald kunnen worden.
Voordat ik tot dit ontwerp ben gekomen, heb ik verschillende onderdelen en interacties getest. Hiervoor heb ik meerdere paper prototypes gemaakt en deze gebruikt om verschillende mogelijkheden uit te proberen.
de techniek
Om de controller te ontwikkelen, heb ik verschillende technieken getest. Een belangrijk uitgangspunt was dat het doek de verschillende kwasten moest kunnen herkennen.
Als eerste heb ik geprobeerd dit te realiseren met een capacitief grid in het doek. Dit bleek echter niet stabiel genoeg te werken. Vervolgens heb ik een systeem met magneten in de kwasten getest. Hierbij liep ik tegen een ander probleem aan: de rotatie van de lichtcirkel wordt ook met magneten geregistreerd. De magneten in de kwasten verstoorden deze meting, waardoor beide onderdelen elkaar beïnvloedden.
Binnenwerk van de controller
Daarboven heb ik een grotere plaat ontworpen waarin de potmeter voor het instellen van de lichtintensiteit is verwerkt. In deze plaat zit ook de magneet die door de magnetische sensor wordt gedetecteerd.
Op de bovenste plaat komt uiteindelijk een tekentablet te liggen. Deze registreert de positie en beweging van de kwasten, zodat de gebruiker hiermee op het digitale doek kan schilderen.
Nadat de constructie met papier was getest, heb ik de verschillende onderdelen met een 3D-printer gemaakt. Om ervoor te zorgen dat alleen de middelste plaat kan draaien, heb ik twee kogellagers in de constructie verwerkt. Hierdoor blijven de bovenste en onderste plaat op hun plek, terwijl de middelste plaat vrij kan draaien.
Tijdens het testen liep ik tegen een technisch probleem aan. De RFID-lezer werkte niet goed meer wanneer de magnetische sensor continu waardes bleef doorsturen. Daarom heb ik ervoor gekozen om met twee Arduino’s te werken. Eén Arduino verwerkt de RFID-lezer en de andere Arduino de magnetische sensor.
De gegevens van beide Arduino’s worden via serial uitgestuurd. Processing leest deze serial codes uit en verwerkt de verschillende waarden in de installatie. Hierdoor konden de twee systemen onafhankelijk van elkaar functioneren en alsnog binnen dezelfde installatie worden gebruikt.
Ook het ontwerp van de buitenkant van de controller heb ik zelf uitgemeten en getekend. De verschillende onderdelen heb ik vervolgens met de lasersnijder uitgesneden en met scharnieren aan elkaar bevestigd. Hierdoor kan de controller eenvoudig worden geopend, zodat ik gemakkelijk bij de elektronica kan komen voor onderhoud of aanpassingen.
Kwasten en verbeterpunten
Ik heb ook verschillende bakjes ontworpen waarin de kwasten geplaatst konden worden, zodat deze makkelijk opgepakt en teruggeplaatst kunnen worden. De achterkanten van de bakjes kregen de kleuren die bij de verschillende schilderstijlen horen. Hierdoor werd visueel duidelijk welke kwast bij welke stijl hoort.
Achteraf gezien zou ik de ruimte rondom de lichtcirkel iets ruimer uitmeten. In het huidige ontwerp past alles maar net, waardoor de onderdelen dicht op elkaar zitten.
Daarnaast zou ik de pen van de tekentablet beter in de kwasten willen verwerken. Een andere mogelijkheid is om te onderzoeken of er een betrouwbaardere manier is om de positie en beweging van de kwast te registreren. Dit zou de fysieke interactie natuurlijker kunnen maken en de controller verder kunnen verbeteren.
Exposure
Uitvoering
Mijn afstudeerwerk heb ik uiteindelijk mogen exposeren in de Bibliotheek Neude tijdens Exposure Festival van de HKU. Samen met mijn klasgenoten van de afdeling Games heb ik daar een dag ons werk gepresenteerd. Tijdens deze expositie heb ik mijn installatie kunnen testen met bezoekers en veel positieve reacties en interessante gesprekken gekregen. Deze reacties hebben mij waardevolle inzichten gegeven in hoe bezoekers mijn werk ervaren en gebruiken.
Testen
Tijdens het testen van mijn ontwerp kwamen een aantal interessante bevindingen naar voren. Zo viel op dat kinderen de kwasten vaak direct oppakten en uit zichzelf begonnen te experimenteren. Oudere bezoekers vroegen daarentegen vaker eerst hoe de installatie werkte of namen langer de tijd voordat ze begonnen.
Daarnaast viel op dat bezoekers de kwasten vanzelf op de tekentablet wilden gebruiken om te schilderen. Dit was precies het gedrag dat ik met de fysieke interactie wilde uitlokken. Technisch gezien is het mij echter niet gelukt om de kwasten op de tablet te laten registreren zoals ik oorspronkelijk voor ogen had.
